Boom

Wat doet een kinderbekkenfysiotherapeut?

 ingrid multifoto

Zij behandelt /begeleidt kinderen die kampen met:

  • Incontinentie, urineverlies  
  • Niet zindelijk worden
  • Verstopte darmen(obstipatie)
  •  Overloopdiarree
  • Urineweginfecties
  • Buikpijnklachten
  • Angst om naar toilet te gaan
  • Bedplassen

 

Een kleine greep uit de werkwijze van de kinderbekkenfysiotherapeut

Rond de leeftijd van vier jaar, gaan de meeste kinderen naar groep 1. Tegenwoordig verwachten/eisen scholen dat kinderen zindelijk zijn voordat zij naar het basisonderwijs gaan. Een aantal kinderen heeft wat meer tijd /rijping nodig om het seintje van wanneer moet ik plassen cq poepen te herkennen en daar adequaat op te reageren. Zij blijven urine en soms ontlasting in de broek cq luier verliezen. Regelmatig veroorzaakt dit spanningen in het gezin. Het kind gaat ophoudgedrag vertonen om de broek zolang mogelijk schoon te houden….juist dit mechanisme zorgt ervoor dat de problemen van onzindelijkheid toenemen. De bekkenbodemspier wordt te gespannen, er wordt niet goed uitgeplast… ontlasting komt niet of soms met beetjes en wordt naar verloop van tijd hard. Er wordt niet goed doorgepoept….buikpijn kan ontstaan….door de harde ontlasting doet het poepen pijn tot soms scheurtjes in de anus toe. Urineweginfecties kunnen ontstaan.
Ook op mentaal niveau heeft dit gevolgen: onzeker voelen, faalangstig worden, het gevoel hebben dat je je ouders teleurstelt, niet aan de verwachting kunnen voldoen. Ouders worden soms door machteloosheid boos. Het is een issue geworden in het gezin, en de neerwaartse spiraal is een feit.

 

Therapie/begeleiding:

In kaart brengen wat er feitelijk aan de hand is. Uitleggen aan de hand van beeldmateriaal hoe het mechanisme werkt. Afspraken maken omtrent dagritme van plassen en poepen. Vochtintake en het daarbij horende plasschema helder krijgen en doorspreken. Ontspanningsoefeningen worden op speelse wijze aangeleerd, waarbij de feedback en het “zelf kunnen besturen”van de spieren wordt aangeleerd.

poepfabriek Demystificeren, angst weghalen, een evt. luierbeleid doorspreken. Vaak wordt er een contactlaxantia voorgeschreven om de therapie te ondersteunen. Indien nodig wordt er contact met school gelegd om zoveel mogelijk het beleid op elkaar af te stemmen.

 

Obstipatie

Onder andere aan de hand van” de criteria van Rome” wordt bekeken of uw kind daadwerkelijk functionele obstipatie heeft.
Obstipatie kan overloopdiarree veroorzaken, vieze broeken dus, waardoor het beeld kan ontstaan dat de sluitspier(anus) en of de bekkenbodem te slap zijn om de ontlasting binnen te houden. Het tegendeel is waar. Vaak bestaat er een hoge spanning in de bekkenbodemspier.. ontlasting blijft zitten en wordt hard…..dunnere ontlasting “lekt “ daarlangs naar buiten. Ook hier zullen kinderen trachten de broek schoon te houden door te gaan ophouden, waardoor spierspanning toeneemt en de coordinatie, het besturen van de bekkenbodem, afneemt. Plasproblemen, buikpijn, moeheid en algehele malaise kan hierdoor ontstaan .
Vaak komen poep en plasproblemen tegelijk voor. Het blijkt dat 30% van de kinderen die zich met plasproblemen presenteert ook een poepprobleem heeft. In enkele gevallen verdwijnt het plasprobleem vanzelf als de obstipatie opgelost is; de overvolle endeldarm is dan niet meer overvol , drukt daardoor niet meer tegen de blaas aan, zodat de blaas haar volledige vulling kan bereiken.

 

Therapie/begeleiding bij buikpijn en obstipatie:

Uitleg geven over spijsverteringskanaal en bekkenbodem in relatie tot de klachten.
Ontspanningsoefeningen aanleren op speelse wijze, herkennen wanneer je lichaam sterk cq slap is. Juiste toilethouding, buikademhalings oefeningen, aanleren hoe te persen en hoe je dat ook anders kan oplossen.
Bij kinderen vanaf 6 jaar kan ook de coordinatie van de bekkenbodem zelf geoefend worden. Het leren voelen en herkennen van het optrekken en loslaten van de bekkenbodemspier is hierbij belangrijk.

 

Inspelen op kinderen met poep en plasproblemen is maatwerk. Dat maakt het werken met deze groep kinderen bijzonder. Veelal is er nog een taboesfeer rondom urine en ontlastingsverlies. Het is een gevoelig onderwerp en kinderen voelen zich vaak kwetsbaar. Voor de goed opgeleide en gemotiveerde kinderbekkenfysiotherapeut telkens weer een kans om hier het verschil te mogen maken.
Cijfers tonen aan dat er in de onderbouw van basisscholen gemiddeld twee kinderen per klas zitten die in meer of mindere mate met deze problematiek bekend zijn.

Medische hypnose is een behandelmethodiek die vaker ingezet wordt bij deze groep kinderen. (tussen de 6 en 16 jaar)  (zie onderzoek van prof. dr. M. Benninga) Ingrid van der Schoot heeft hiervoor de volledige scholing gevolgd. Zie Medische hypnose

 

Samenwerking met overige disciplines

Gezien de veelheid van factoren die vaak een rol spelen bij poep en plasproblemen wordt er met regelmaat een meersporenbeleid ingezet. Dat houdt in dat het gezin ook ondersteuning kan krijgen van een orthopedagoog/kinderpsycholoog en ook het kind apart getest en of begeleid kan worden. Ik ben in de gelukkige omstandigheid dat ik nauw samen kan werken met de kinderartsen urologen, urotherapeuten en pedagogisch medewerkers van het Tika team Rijnstate Arnhem.
Eenmaal per maand is er een multidisciplinair overleg in het ziekenhuis.

In de eerste lijn hebben een aantal professionals, werkzaam met kinderen elkaar opgezocht. Dit heeft geresulteerd in een multidisciplinair samenwerkingsverband in het Gezondheidscentrum Lentemorgen

  • Meike Manschot en haar team van praktijk Zij aan Zij is de orthopedagoog. Ze geven ouders en kind begeleiding bij opvoedingsvraagstukken, zelfbeeld en bijvoorbeeld faalangst.
  • Marloes Aalberts werkzaam bij Sensire is de kinderdietist. Bijna alle kinderen die voor kinderbekkenfysiotherapie komen, stuur ik , voor in ieder geval een eenmalig consult, naar haar door. Goed kunnen blijven poepen, ook zonder medicatie, heeft met meer factoren te maken dan vezelrijk eten. De kinderdietist brengt eet en drinkgedrag goed in kaart en geeft zinvolle adviezen. Ook miezemuizers “ en kinderen die (te ) weinig drinken kunnen goed bij haar terecht.
    Bij een aantal kinderen blijkt een overgevoeligheid voor bepaalde voedingsmiddelen een belangrijke rol te spelen bij hun buikklachten en bijbehorend poeppatroon.

 

Een enkele keer blijkt dat de spanning in de bekkenbodem zo hoog is dat kinderen niet voelen hoe hun bekkenbodem te ontspannen. Bij persen wordt er juist tegengesteld (dyssynergetisch) gewerkt. De ontlasting wordt als het ware juist naar binnen gewerkt, terwijl het kind het idee heeft de ontlasting uit te drukken. Om dit patroon zichtbaar te maken kunnen wij de hulp van een geregistreerde bekkenfysiotherapeut die volwassenen behandeld inhuren. Middels biofeedback kan zichtbaar gemaakt worden hoe de bekkenbodem reageert. Veelal werk ik hiervoor samen met collega Chinh Nguyen, geregistreerd bekkenfysiotherapeut, tevens onderdeel uitmakend van Via Fysio.

ingrid en slappe tinus

Ingrid van der Schoot doet de begeleiding van deze groep kinderen.

Ingrid heeft de cursus Sensomotoriek Broomans, NDT-kinderen opleiding, de kinderbekkenfysiotherapie opleiding Breda MOB IV, opleiding beoordeling bekkenbodemfunctie en disfuncties bij kinderen SOMT, en heeft diverse cursussen gevolgd om patiënten met oncologie gericht te begeleiden. Tevens heeft zij de opleiding Medische Hypnose gevolgd. Zij is lid van de landelijke werkgroep kinderbekkenfysiotherapie en van de urotherapie vereniging.

We hanteren de wettelijke privacyregels : Viafysio_privacy_policy_v1.1